پروفایل برنامه ریزی و کنترل پروژه

نادر خرمی راد

راهنمای تحلیل زمان کسب شده

image

 

ترجمه نادر خرمی راد

انتشارات دیباگران تهران

 

تحلیل ارزش کسب شده هم عملکرد مالی رو ارزیابی می‌کنه و هم عملکرد زمانی رو؛ با این حال توجهش به عملکرد زمانی کمتره و ابزارهایی که برای این کار داره زیاد قوی نیست. به همین خاطر روش‌های جدیدی برای توسعه و تقویت اون تو حوزه زمان به وجود اومدن که مهم‌ترینشون تحلیل زمان کسب شده‌س. این کتاب صرفا مسایل زمانی رو بررسی می‌کنه، یعنی اون چیزی که ما تو پروژه‌های ایرانی بیشتر بهش احتیاج داریم.

سرفصل‌های کتاب از این قرارن:

 

فصل 1. مبانی EVM: این فصل شاخص‌های ارزیابی زمانی تحلیل ارزش کسب شده و سه روی جدید، از جمله زمان کسب شده رو معرفی می‌کنه. آخر فصل یه پروژه فرضی هم با هر سه روش بررسی می‌شه.

 

فصل 2. فراتر از مبانی: تو این فصل مفهوم p-factor و دوباره‌کاری‌های ناشی از کم بودنِ تبعیت زمانی مطرح می‌شه.

 

فصل 3. پروژه‌های واقعی: تو این فصل سه تا پروژه واقعی که تو بلژیک اجرا شدن رو با هر سه روشی که تو فصل 1 توضیح داده شد بررسی می‌کنیم و معلوم می‌شه که پیش‌بینی‌ها و ارزیابی‌هایی که هر روش تو مدت اجرا می‌کرده تا چه حد با واقعیتی که آخر پروژه روشن شده هماهنگه.

 

فصل 4. پروژه‌های فرضی: از محصول فصل 3 نمی‌شه نتیجه‌گیری کلی کرد، چون هر پروژه شرایط خاص خودش رو داره و اگه روشی تو یک یا چنتا پروژه خوب کار کنه به این معنی نیست که همیشه خوبه. تو این فصل چند هزار پروژه فرضی با نرم‌افزار شبیه‌سازی می‌شن و عملکرد روش‌ها توشون مشخص می‌شه. به این نتایج می‌شه اطمینان کرد، چون تقریبا تمام پروژه‌های بالقوه رو بررسی کردیم. علاوه بر اون همبستگی دقت عملکرد روش‌ها رو با مشخصه‌های پروژه‌ها هم بررسی می‌کنیم و نتایج واقعا هیجان‌انگیزن. آخر فصل عملکرد p-factor هم تو یه سری پروژه فرضیِ دیگه بررسی می‌شه.

 

فصل 5. حساسیت زمانی: همه اعتقاد دارن که بحرانی بودن شاخص خیلی مهمیه. بحرانی بودن رو مبنای مدیریت و کنترل قرار می‌دیم. ولی واقعا کار درستی می‌کنیم؟ توجه به شاخص بحرانی بودن خوبه، ولی شاخص‌های بهتری هم وجود داره. به تمام این شاخص‌ها می‌گیم شاخص‌های حساسیت زمانی. تو این فصل 3 شاخص معرفی و بررسی می‌شه. البته یکی از شاخص‌ها هم خودش 3 حالت داره، در نتیجه مجموعا 5 روش برای تعیین حساسیت زمانی داریم. این شاخص‌ها نشون می‌دن که مدیران باید به کدوم فعالیت‌ها بیشتر توجه کنن و براشون بیشتر انرژی صرف کنن. نکته جالب اینه که آخر این فصل هم یه شبیه‌سازی دیگه روی چند هزار پروژه فرضی انجام می‌شه و عملکرد شاخص‌ها بررسی می‌شه. آخر فصل مشخص می‌کنه که عملکرد کدوم شاخص از همه بهتره.

 

فصل 6. پایش کل به جز و پایش جز به کل: دو روش برای کنترل پروژه وجود داره. یکی از روش‌ها جز به کله، یعنی از پایین‌ترین سطح (فعالیت‌ها) ارزیابی رو شروع می‌کنیم و کنترل‌ها رو بر اون اساس انجام می‌دیم (این‌که مثلا کجاها نیاز به اقدامات اصلاحی داریم رو اینطوری تعیین می‌کنیم) و در نهایت کل روند مدیریت پروژه شکل می‌گیره. این کار با کمک گرفتن از شاخص‌های حساسیت زمانی انجام می‌شه که فصل قبل توضیح داده شد. روش دیگه کل به جزئه. تو این روش ارزیابی در سطوح بالا و معمولا در سطح کل پروژه انجام می‌شه و اگه نتیجه ارزیابی مطلوب نباشه، وارد جزئیات می‌شیم و تعیین می‌کنیم که کجا نیاز به اقدامات اصلاحی داره. این روش با کمک گرفتن از تحلیل ارزش کسب شده انجام می‌شه. آخر این فصل یه شبیه‌سازی دیگه روی چند هزار پروژه دیگه و تو حالت‌های مختلف انجام می‌شه و کارآیی این دوتا روش مقایسه می‌شه. به نظر شما کدوم روش بهتره؟ پروژه‌ها رو می‌شه بر اساس مشخصاتشون به دو دسته تقسیم کرد، روش اول برای یه گروه بهتره و روش دوم برای گروه دیگه.

 

فصل 7. زمان کسب شده در Project: فصل هفتم کتاب اصلی نرم‌افزار ProTrack رو توضیح می‌ده. این نرم‌افزار برای برنامه‌ریزی و کنترل پروژه‌س و عملکرد خیلی جالبی هم داره، به خصوص که تمام ابزارهای تحلیل ارزش کسب شده و زمان کسب شده رو هم داره (بر عکس نرم‌افزارهای دیگه‌ای مثل پراجکت و پریماورا). ولی این نرم‌افزار رایگان نیست و نسخه‌های غیر مجازش هم در دسترس نیست،‌ در نتیجه عملا به درد کاربران ایرانی نمی‌خوره. به همین خاطر این فصل رو عوض کردم و به جاش فصل دیگه‌ای اضافه کردم که توضیح می‌ده چطوری می‌شه ابزارهای تحلیل زمان کسب شده رو به پراجکت اضافه کرد. خلاصه‌ای از اون توضیحات تو همین منبع آموزشی وجود داره. دو فایل هم تولید شده که دو نوع ابزار محاسبه رو در اختیار کاربران قرار می‌ده (با فرمول و VBA). این دو نرم‌افزار هم از همین سایت قابل دریافته.

 

فصل 8. نتیجه‌گیری: این فصل تمام مطالب کتاب رو جمع‌بندی می‌کنه. اولین مسئله اینه که پروژه رو با چه روشی باید پایش کرد. همونطوری که گفتم پروژه‌ها دو دسته می‌شن و پیشنهاد می‌شه که یکی از اون گروه‌ها رو با روش جز به کل و گروه دیگه رو با روش کل به جز پایش کنین. هرکدوم از این روش‌ها رو هم به شکل‌های مختلفی می‌شه پیاده‌سازی کرد. برای روش جز به کل باید از شاخص‌های حساسیت زمانی استفاده کرد، ولی کدوم شاخص؟ قبلا مشخص شده که کارآیی کدوم شاخص از همه بهتره. برای روش کل به جز هم باید شاخص‌های ارزیابی عملکرد زمانی و پیش‌بینی تاریخ پایان داشت، ولی با کدوم روش؟ بهترین روشِ این کار هم قبلا مشخص شده.