احتمالا می‌دونین که از نسخه 2007 نوع جدیدی از منبع به پراجکت اضافه شد به اسم Cost Resource. خیلی‌ها هم کارکردش رو متوجه نشدن.

منابع هزینه جانشین پیشرفته‌ای برای هزینه‌های ثابت فعالیت‌ها، یعنی Fixed Cost هستن. Fixed Cost هر فعالیت فقط یک فعالیته، نمی‌شه هزینه‌های ثابت متعدد برای یه فعالیت تعریف کرد و امکانی هم برای دسته‌بندی و تحلیل مبتنی بر دسته‌بندی اون‌ها وجود نداره. ولی با منابع هزینه می‌شه همه این کارها رو کرد.

مثلا این برنامه رو ببینین:

تو این برنامه سه فعالیت و چهار نوع هزینه ثابت تعریف شده. هرکدوم از فعالیت‌ها هم مقداری از بعضی از این هزینه ثابن‌ها دارن. الان می‌تونیم بریم تو Resource Sheet و خلاصه شده ماجرا رو ببینیم:

این به ما می‌گه که مثلا هزینه ثابت نوع 3 کلا 450 دلار تو پروژه داره. می‌شه همین اطلاعات رو زمان‌مند هم گرفت:

و مثلا می‌تونیم s-curve مقدار برنامه‌ریزی شده و واقعی هرکدوم از هزینه‌های ثابت رو هم ترسی کنیم.

چند روز پیش ایمیلی گرفته بودم؛ یکی از همکاران تو استفاده از منابع هزینه تو تحلیل ارزش کسب شده مشکل پیدا کرده بود. من خودم تا حالا از این ترکیب استفاده نکرده بودم و فکر کردم احتمالا اشکالی تو کار ایشون وجود داشته (خط مبنا ذخیره نکرده، status date تنظیم نکرده و …). برای اطمینان خودم سناریو رو کنترل کردم و دیدم که نه، چنین مشکلی وجود داره.

وقتی منابع هزینه تعریف می‌کنین، هزینه‌شون تو Cost میاد و در نتیجه تو Baseline Cost هم ذخیره می‌شه. Actual Cost اون‌ها هم محاسبه می‌شه. خیلی چیزهای دیگه هم همونطوری که انتظار داریم محاسبه می‌شه، ولی BCWP، BCWS ACWP و کلا تمام فیلدهای تحلیل ارزش کسب شده مقدارهایی رو نشون می‌دن که وقتی دقت کنیم می‌بینیم کاملا بدون در نظر گرفتن منابع هزینه محاسبه شدن.

وقتی مسئله رو پیگیری کردم دیدم که متاسفانه این مسئله از خصوصیت‌های برنامه‌س؛ یعنی منابع هزینه تو محاسبه تحلیل ارزش کسب شده لحاظ نمی‌شن؛ این مسئله‌ای بود که یکی از دست‌اندرکارای پراجکت توضیح داده بود. دلیلش هم این بود که این منبع برای لحاظ کردن هزینه‌هایی مثل سفره، که عملا ارزش کسب شده‌ای ایجاد نمی‌کنن.

به نظر من این انتخاب اصلا جالب نیست، چون اگه اعتقاد داریم که منابع هزینه نباید تو تحلیل ارزش کسب شده وارد بشن، عملا Fixed Costها رو هم نباید وارد کنیم، در حالی که Fixed Cost تو تحلیل ارزش کسب شده لحاظ می‌شه. از طرف دیگه، دلیلی نداره که چنین محدودیتی برای کاربر به وجود بیاریم. خیلی وقتا هزینه‌هایی که باید تو تحلیل ارزش کسب شده هم باشن با منابع هزینه خیلی خوب پیاده سازی می‌شن و دلیلی نداره که این امکان رو از کاربر بگیریم. از طرف دیگه اگه کسی ببینه که بعضی هزینه‌هایی که با منابع هزینه تعریف کرده برای تحلیل ارزش کسب شده مناسب نیست، خیلی راحت می‌تونه ساختار شکستی برای منابع تعریف کنه و اون‌ها رو تو بالاترین سطح ساختار شکست به دو گروه تقسیم کنه: اون‌هایی که برای تحلیل ارزش کسب شده به کار می‌رن و اون‌هایی که نمی‌رن. بعد هم مقادیر تحلیل ارزش کسب شده اون گروه اول رو بخونه.

به هر حال، یادتون باشه که اگه خواستین از تحلیل ارزش کسب شده استفاده کنین، منابع هزینه رو بذارین کنار.

تا حالا نشده که موقع کار با نماهای Task Usage و Resource Usage احساس بدی داشته باشین؟ منظورم احساس جلف بودنه!
خوشبختانه اون پس‌زمینه‌های زرد رنگِ این دوتا نما تو پراجکت 2010 به پس‌زمینه‌های آبرومندی تبدیل شدن.

اگه با این دوتا نما آشنا نیستین، خیلی خلاصه می‌گم که این‌ها راه دسترسی به فیلدهای زمان‌مند (timephased) هستن. فیلدهای زمان‌مند فیلدهایی‌ان که مقادیر رو در تاریخ‌های مختلف می‌دن. مثلا فیلد معمولی Actual Cost، هزینه رو تا تاریخ مشخصی می‌ده؛ فقط یک هزینه رو. حالا اگه فرضا Actual Cost زمان‌مند داشته باشیم، می‌شه جدولی که هزینه رو تو روزهای مختلف یا تو هفته‌های مختلف می‌ده. دوره‌های زمانیش مثل جدول گانت قابل تنظیمه.
یه دلیل که همیشه پیشنهاد می‌کنم برای کار با پیشرفت فیزیکی از فیلدهای تحلیل ارزش کسب شده استفاده بشه، اینه که اکثر این فیلدها نسخه زمان‌مند هم دارن. در نتیجه مثلا می‌تونین خیلی راحت پیشرفت فیزیکی برنامه‌ریزی شده دوره‌های مختلف رو تو یه جدول بگیرین، اون رو ببرین تو اکسل و خیلی سریع S-Curve پیشرفت برنامه‌ریزی شده رو بکشین.

نمی‌دونم ماجرا چیه؛ یه مشکل تو محاسبه ارزش کسب شده پراجکت پیدا کردم. خیلی سعی کردم به این فکر کنم که شاید بشه طور دیگه‌ای تعبیرش کرد، یا تنظیمی پیدا کرد که اون رو به حالتی که فکر می‌کنم منطقی‌تره برگردونه، ولی تا حالا که موفق نشدم.
جریان اینه که وقتی یه فعالیت تعلیق داشته باشه (split)، تو مدت تعلیقش BCWS مقدار داره! همین باعث می‌شه که مقدار BCWP و BCWS تو همچین فعالیت‌هایی مطابق انتظار نباشه. هرچی فکر می‌کنم دلیلی برای این ماجرا پیدا نمی‌کنم و واقعیت اینه که خیلی از کارها رو دچار مشکل می‌کنه. الان که دارم این رو می‌نویسم به این فکر افتادم که ببینم پریماورا با این مسئله چطوری برخورد می‌کنه. حالا اون رو امتحان می‌کنم و بیشتر در مورد کل این ماجرا فکر می‌کنم و میام دوباره دربارش می‌نویسم.
حالا تا صحبت از ارزش کسب شدس، یه چیز دیگه که خیلی‌ها باهاش مشکل دارن رو هم بگم. وقتی مقدار BCWP محاسبه می‌شه، فقط پیشرفت‌هایی تو محاسبه در نظر گرفته می‌شن که تا Status Date برنامه‌ریزی شده باشن. یعنی اگه کاری انجام داده باشین که تا اون تاریخ برنامه‌ریزی نشده باشه، با Status Date درست، در نظر گرفته نمی‌شه. در نتیجه خیلی وقتا مقدار BCWP و تمام فیلدهایی که از روی اون محاسبه می‌شن یه مقداری با واقعیت فرق دارن. من خودم برای این‌که مقدارهای بهتری بگیرم، همیشه پیش از این‌که برم سر و وقت گرفتن مقدار BCWP، به Status Date مقداری بعد از پایان پروژه می‌دم. تو این حالت BCWS مقدار درستی نشون نمی‌ده، در نتیجه باید دوباره Status Date رو عوض کرد و مقدار اون رو دید: همزمان نمی‌شه مقدار BCWS و BCWP مناسبی رو دریافت کرد. این مسئله در مورد فیلدهایی که مقدارشون وابسته به این دوتاس قابل حل نیست؛ مثلا CPI و SPI تو یه Status Date بر اساس این دو مقدار محاسبه می‌شن، در نتیجه اکثر مواقع مقدارشون یه کم کمتر از انتظاره.
کلا از این چیزا اصلا راضی نیستم!